Salmonella

Salmonellosis bij het paard wordt veroorzaakt door Salmonella enterica, een gramnegatieve facultatief anaerobe bacterie die een belangrijke oorzaak vormt van enterocolitis en nosocomiale infecties. De ernst van de ziekte wordt bepaald door de virulentie van de stam, de immuniteit van de gastheer en verschillende omgevingsfactoren zoals transport, antibioticagebruik, chirurgie en hospitalisatie. S. enterica var. typhimurium is de meest virulente variant en wordt geassocieerd met de hoogste mortaliteit. De bacterie tast vooral het cecum en proximale colon aan en veroorzaakt ernstige inflammatoire enterocolitis. Via een type III-secretiesysteem induceert Salmonella mucosale schade, inflammatie en uitgesproken secretorische diarree. Koorts en neutropenie zijn vaak de eerste klinische tekenen en kunnen reeds aanwezig zijn voordat diarree ontstaat. Typische klinische symptomen zijn ernstige diarree, tachycardie, dehydratie, endotoxemie en hypotensieve shock. Bij veulens kan disseminatie optreden met septicemie en aantasting van lever, milt en lymfeknopen. Hematologisch worden vaak leukopenie, neutropenie en toxische neutrofielen gezien. Ernstige gevallen ontwikkelen metabole acidose, hypoproteïnemie, elektrolytenstoornissen en acute nierinsufficiëntie. Mestcultuur heeft een beperkte sensitiviteit, terwijl PCR de meest gevoelige diagnostische techniek is. Een positieve PCR moet echter steeds geïnterpreteerd worden in combinatie met de klinische symptomen. De behandeling is voornamelijk ondersteunend en focust op intensieve vloeistoftherapie, correctie van elektrolytenstoornissen en controle van endotoxemie. Belangrijke complicaties zijn laminitis, vascular leak syndrome, multi-orgaanfalen en gastro-intestinale infarcten. Een slechte prognose wordt gezien bij langdurige diarree, ernstige endotoxemie, stijgende creatininewaarden en een uitgesproken degenerated left shift.